निपुण भारत (NIPUN Bharat) कृती आराखडा
इयत्ता १ ली ते ३ रीच्या विद्यार्थ्यांसाठी पायाभूत साक्षरता आणि संख्याज्ञान (FLN) साध्य करण्यासाठी शैक्षणिक वर्षाचा मासिक व तारखेनुसार नियोजन आराखडा:
१. शैक्षणिक सत्रनिहाय तारखांचे विभाजन
| कालावधी / महिना | मुख्य उद्दिष्ट व कृती | मूल्यमापन प्रकार |
|---|---|---|
| १५ जून – ३० जून | विद्यार्थ्यांचे स्वागत, शाळापूर्व तयारी, गप्पा, गाणी आणि मागील वर्षाची उजळणी. | अनौपचारिक निरीक्षण |
| १ जुलै – १५ जुलै | प्रारंभिक चाचणी (Baseline Survey): भाषा व गणितीय अध्ययन स्तर निश्चित करणे. | बेसलाइन चाचणी नोंद |
| १६ जुलै – ३१ ऑगस्ट |
भाषा: मूळाक्षरे, सोपे शब्द, चित्रवर्णन. गणित: १ ते ५० संख्या ओळख, लहान-मोठा, मोजणी. |
गटनिहाय उपक्रम व खेळ |
| १ सप्टेंबर – १५ ऑक्टोबर |
भाषा: २ व ३ अक्षरी शब्द, काना-मात्रा, साधे वाक्य वाचन. गणित: ५० ते ९९ संख्या, स्थानिक किंमत, सोपी बेरीज-वजाबाकी. |
साप्ताहिक मूल्यमापन |
| १६ ऑक्टोबर – ५ नोव्हेंबर | मध्यम मुदत मूल्यमापन (Midline Test): प्रगती तपासणी आणि मागे राहिलेल्या मुलांसाठी उपचारात्मक वर्ग. | मिडलाइन चाचणी |
| १५ नोव्हेंबर – १५ जानेवारी |
भाषा: उतारा वाचन, समजपूर्वक वाचन, श्रुतलेखन. गणित: हातच्याची बेरीज, वजाबाकी, सोपे गुणाकार (इ. ३ री). |
कृतीपत्रिका व खेळ |
| १६ जानेवारी – २८ फेब्रुवारी |
भाषा: स्वतंत्र लेखन, गोष्टी तयार करणे. गणित: दैनंदिन जीवनातील शाब्दिक उदाहरणे, नाणी-नोटा, मापन. |
स्तरनिहाय सराव कार्य |
| १ मार्च – १५ मार्च | सर्व संकल्पनांची सराव उजळणी आणि विशेष उपचारात्मक अध्यापन. | सराव संच |
| १६ मार्च – १० एप्रिल | अंतिम संकलित मूल्यमापन (Endline Test): निपुण ध्येय प्राप्तीची नोंद. | अंतिम प्रगती नोंद |
२. साप्ताहिक व दैनंदिन तासिकांचे नियोजन 🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏 मार्गदर्शन व निर्मिती श्री प्रशांत प्रल्हाद पेंधे उपशिक्षक जि प शाळा सपाटपाडा तालुका शहापूर जिल्हा ठाणे 📲9834383772
- सोमवार ते गुरुवार: नवीन संकल्पना अध्यापन (प्रत्येक दिवशी भाषा १ तास आणि गणित १ तास).
- शुक्रवार: आठवडाभरात शिकलेल्या घटकांचा खेळ, फ्लॅश कार्ड्स आणि कृतींद्वारे सराव.
- शनिवार: साप्ताहिक प्रगती नोंद, मनोरंजक उपक्रम आणि गृहभेटी/पालक मेळावा नियोजन.
३. आराखडा तयार करताना लक्षात ठेवण्याच्या पायऱ्या
- विद्यार्थ्यांचे स्तरीकरण: बेसलाइन चाचणीनुसार वर्गातील मुलांचे स्तर 'अ' (प्रगत), 'ब' (मध्यम), आणि 'क' (विशेष मदतीची गरज असलेले) अशा तीन गटांत विभाजन करा.
- साहित्याचा वापर: दर आठवड्याला FLN किट, शब्दकार्डे, मणी, गणितातील ठोकळे (Dienes Blocks) यांचा प्रत्यक्ष वापर नोंदवा.
- उपचारात्मक तासिका: 'क' गटातील विद्यार्थ्यांसाठी दररोज किमान ३० मिनिटे अतिरिक्त सराव सत्र निश्चित ठेवा.
- अभिलेख जतन: प्रत्येक विद्यार्थ्याचे व्यक्तिगत प्रगती पत्रक (Portfolio) आणि स्तर नोंदवही अद्ययावत ठेवा.

कोणत्याही टिप्पण्या नाहीत:
टिप्पणी पोस्ट करा
घरचा अभ्यास सर्व विषयांचे आणि इतर शैक्षणिक साहित्य तुम्ही आमच्या अधिकृत *ब्लॉग* वर पाहू शकता. तसेच, शिक्षकांसाठी असलेल्या आमच्या *WhatsApp ग्रुप* वर देखील आम्ही हे साहित्य शेअर करतो.
खालील लिंक्सचा वापर करा:
* *ब्लॉग लिंक:* https://prashantpendhe27.blogspot.com/
* *WhatsApp ग्रुप:* https://chat.whatsapp.com/KTL9H4RJpxy8hIvaQ2ZR9K
तुम्हाला काही विशिष्ट विषयाचे टाचण हवे असल्यास नक्की सांगा! मी अधिक मदत करू शकेन का?🙏🙏🙏